Akademisyen tarihçi Kâzım Ceylan, Eskişehir Türk Ocağı'nda gerçekleştirdiği sunumda ahiliği, Anadolu’nun vatanlaşması ve Osmanlı’nın cihan devleti olmasında etkili bir sistem olarak tanımladı.
AHİLİK: SOSYAL VE EKONOMİK BİR HAREKET
Ceylan, ahiliğin sadece bir esnaf teşkilatlanması olmadığını, sosyal, siyasal, kültürel, dini ve ekonomik alanlarda Türk milletini derinden etkileyen bir medeniyet hareketi olduğunu vurguladı. Ahilik, Türk milletinin insanlığa sunduğu bir ahlâk nizamı ve yönetim, eğitim, iktisadi-ticari sistem oluşturduğunu ifade etti.
AHİLERİN TARİHSEL ROLÜ
Ahi Evran Veli'nin öncülüğünde Anadolu'da teşkilatlanan ahilerin, yerli Hristiyan Bizans uygarlığına karşı Türk-İslâm medeniyetini inşa ettiği ve Anadolu'yu vatan haline getirdiği belirtildi. Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde ahilerin, insan yetiştirme, üretim ve dayanışma konularında önemli rol oynadığı, gerektiğinde devletin yanında yer alarak asayişi sağladıkları ve birliği korudukları kaydedildi. Ceylan, ahilik sisteminin günümüzdeki birçok probleme de çözüm sunabileceğini dile getirdi.
