Bitlis’te, çığ riskini önceden tespit etmek amacıyla yaklaşık 1,5 yıl önce başlatılan Mobil Çığ Gözlem Projesi’nin ilk aşaması tamamlandı.
MOBİL ÇIĞ GÖZLEM PROJESİ
Türkiye'de ilk kez uygulanan bu proje, AFAD Başkanlığı'nın koordinasyonunda TÜBİTAK desteği ile hayata geçirildi. Projenin pilot ili olan Bitlis’te, özellikle İnönü Mahallesi’nin kuzey yamaçlarında geçmişte yaşanan çığ olaylarının ardından vatandaşların yaşadığı tedirginlik ve riskleri azaltmayı hedefliyoruz. Yaklaşık 140 hanelik bir bölge çığ riski altında bulunuyordu. Projenin ilk aşamasında, bölgenin en üst kısmına bir çığ gözlem istasyonu yerleştirildi. Dideban Dağı’nda kurulan bu istasyona 12 adet sensör eklendi. Bu sensörler; kar kalınlığı, toprak sıcaklığı, nem, rüzgâr yönü ve şiddeti gibi verileri ölçerek mobil istasyona aktarıyor.
GELİŞMİŞ TEKNOLOJİ İLE GÜVENLİK
Başlangıçta sabit bir sistem olarak tasarlanan proje, teknik ekibin çalışmaları ve TÜBİTAK’ın katkılarıyla mobil bir istasyona dönüştürüldü. Geliştirilen özel karavan, gözlem sisteminin farklı afet bölgelerine taşınmasını sağlıyor. Bu karavan; güneş panelleri ile kendi enerjisini üretebilen, 4 kişinin konaklayabileceği, mutfak ve modüler banyo gibi donanımlara sahip kompakt bir mobil gözlem istasyonu olarak tasarlandı. AFAD Bitlis İl Müdürü Kerem Oruk, projenin 1. fazının tamamlandığını duyurarak, bu projenin bölgedeki çığ riskini azaltmak amacıyla önemli bir adım olduğunu belirtti.
YERLİ YAZILIM İLE ANALİZİ KOLAYLAŞTIRIYOR
Oruk, gözlem istasyonundan gelen verilerin sağlıklı bir şekilde analiz edilmesi için TÜBİTAK tarafından yerli ve milli bir yazılım programı geliştirildiğini ifade etti. Bu yazılım sayesinde, yurt dışına bağımlılık azalacak ve halk daha güvenli bir ortamda yaşayabilecek. Proje ile birlikte geliştirilen mobil gözlem istasyonu, ihtiyaç duyulan her alana çekilebilecek şekilde tasarlandı. Gözlem istasyonu, Dideban Dağı’na yerleştirildi ancak ilerleyen zamanlarda daha fazla bölgeye de taşınması hedefleniyor. Projenin en büyük avantajı, çığ riskini önceden tespit edebilmek ve gerekli önlemleri alabilmektir.
