Duvara çizilen bu haritada Çatalhöyük'ün planı ve Hasan Dağı yer alıyor. Çatalhöyük'te bulunan dünyanın en eski haritası, 3 metre uzunluğunda ve 90 santimetre enindedir. Harita kerpiç bir evin duvarına çizilerek boyanmış.
O DÖNEMDE PATLAMIŞ
Çatalhöyük'te 1960’larda keşfedilen ünlü duvar resmi, aslında M.Ö. 6600–6200 yılları arasında yapılmış; yani Neolitik dönemin en dikkat çekici görüntülerinden biri.
Resimde, kuşbakışı görünümü andıran sıkışık evler ve arkalarında iki zirveli bir dağ tasviri bulunuyor. Bazı araştırmacılar, dağın üzerindeki kırmızı hatların Hasan Dağı’nın o dönemdeki bir patlamasını anlatabileceğini düşünüyor. 2010’lardan sonra yapılan analizler, bu volkan yorumunu güçlendirse de “Harita mı, ritüel sahnesi mi?” tartışması hâlâ sürüyor. Bir grup uzman ise bunun bir şehir planı değil, stilize bir leopar derisi motifi veya soyut bir tören sahnesi olduğunu savunuyor.
HASAN DAĞ MI? TAKKELİ DAĞ MI?
Bu arada resimdeki dağın Hasan Dağı olduğu ön plana çıksa da Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Eski Çağ Tarihçisi Prof. Dr. Hasan Bahar ise bu dağın Takkeli Dağ olduğunu savunuyor.
Geçtiğimiz yıllarda Konya Gençlik Merkezi’nde gerçekleştirilen bir sohbet programına katılan ve Çatalhöyük’te bir duvarda çizili olarak bulunan ve dünyanın ilk haritası olarak bilinen volkan patlamasının yer aldığı dağ resmi ile Takkeli Dağ’ın yer aldığı fotoğrafı karşılaştıran tarihçi Bahar, “Bu resimdeki dağa Hasan Dağı diyorlar. Ama Hasan Dağı Konya’ya 90 km. Bana kalırsa bu Karadağ. Onun da ortası çukur. Çatalhöyük’e 20 km. olan Karadağ, kampüsten bile görünüyor” diyor.
