Yüksek enflasyon ve hayat pahalılığı vatandaşın belini bükmeye devam ederken, önceki gün açıklanan asgari ücret de hayal kırıklığı yaşattı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ise yiyecek hizmetlerinde fiyat artışlarının maliyet artışlarının üzerinde olduğu kuru fasulye tarifi ile ekonomi notunu yayımladı.
Merkez Bankazı, 'Son Dönem Yiyecek Hizmetleri Sektörü Fiyatlama Gelişmeleri' başlıklı bir Ekonomi Notu yayımladı. Aslıhan Atabek Demirhan, Muhammed Bahça tarafından kaleme alınan notta, yiyecek hizmetlerinde fiyat artışlarının maliyetlerin çok üzerinde olduğuna dikkat çekildi. Yiyecek hizmetleri sektöründe pandemi sonrasında yüksek fiyat artışlarının yaşlandığı hatırlatılan notta yiyecek içecek sektörüne ilişkin tespitler verildi.
'FİYATLAR MALİYET KALEMLERİNİN ÇOK ÜZERİNDE YÜKSELDİ'
Notta, "Son dönemde yiyecek hizmet fiyatlarında gözlenen artışların gıda, akaryakıt ve ücret gibi temel maliyet kalemlerindeki artışlarla da açıklanamadığı kamuoyunda sıklıkla tartışılmaktadır" ifadeleri kullanıldı.
Notta yer alan bulgulara göre 2023 yılı sonrasında yeme içme sektöründeki fiyatlar maliyet kalemlerinin çok üzerinde yükseldi. Daha düşük maliyetli olan tavuk eti ağırlıklı ve fast-food yemek hizmetlerinde maliyet ile fiyat farkı zaman içerisinde açıldı.
Verilere göre, yüksek enflasyon sergileyen kırmızı etle yapılan kebap ve döner gibi ürünlerde satış fiyatı ile maliyet arasındaki fark sınırlı.
HAYAT PAHALILIĞINI KURU FASULYE TARİFİYLE ANLATTI
Öte yandan yiyecek hizmetlerindeki fiyatlama dinamikleri incelenen notta temsili maliyet endekslerine yer verildi. Bankanın yemek maliyetini hesaplarken verdiği kuru fasulye örneği de dikkat çekti.
Merkez'in bir yemek tarifi sitesinden aldığı kuru fasulye tarifi şöyle oldu:
"1 büyük soğan
2 adet sivri biber
3 orta boy domates
1 yemek kaşığı domates salçası
2 yemek kaşığı tereyağı, 2 yemek kaşığı sıvıyağ
1 su bardağı fasulye
Kimyon, tuz, karabiber, pulbiber"
Gıda maliyet endeksi oluşturulan ürün grupları, ürün içerikleri ve kullanılan ağırlıkların özetlendiği diğer tablolar şöyle:
Gıda maliyet endeksi oluşturulan ürün grupları, ürün içerikleri ve kullanılan ağırlıkların özetlendiği diğer tablolar şöyle:
