Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Şengül Can Duman, son dönemde artan kızamık vakalarına ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve UNICEF'in 2025 verilerine göre, Avrupa Bölgesi'nde 2024 yılında 127 bini aşkın kızamık vakası bildirildi ve bu sayı son 25 yılın en yüksek seviyesi oldu. Türkiye'de de önceki yıllara kıyasla vaka sayılarının belirgin şekilde arttığı belirtiliyor.
5 YAŞ ALTI ÇOCUKLAR RİSK ALTINDA
Uzm. Dr. Şengül Can Duman, kızamığın havayoluyla bulaşan viral bir hastalık olduğunu ve enfekte bir kişinin ortalama 18 kişiye virüsü yayabildiğini açıkladı. Belirtiler yüksek ateş, öksürük, burun akıntısı, gözlerde kızarıklık ve karakteristik döküntüyle başlıyor. Ancak asıl tehlike zatürre, beyin iltihabı (ensefalit) ve nadir de olsa ölümcül sonuçlar doğurabilen komplikasyonlarda. Özellikle 5 yaş altı çocuklar ve bağışıklığı baskılanmış bireyler risk altında. DSÖ'ye göre, küresel olarak kızamık hâlâ çocuk ölümlerinin önde gelen nedenlerinden biri.
AŞISIZ ÇOCUKLAR SALGININ ANA KAYNAĞI
Duman, kızamığın Türkiye'de yıllardır uygulanan aşılama programıyla önemli ölçüde kontrol altına alındığını, iki doz kızamık-kızamıkçık-kabakulak (KKK) aşısı sayesinde vaka sayılarının tek hanelere kadar düştüğünü hatırlattı. Ancak pandemi sonrası aşı kapsama oranlarında yaşanan düşüş ve aşı tereddüdünün yayılması tabloyu değiştirdi. Pandemi sırasında yayılan yanlış bilgiler bu eğilimi körükledi. Sağlık Bakanlığı verileri, birinci doz aşı oranlarının yüzde 95 civarında olduğunu gösteriyor, ancak bölgesel eşitsizlikler ve eksik dozlar nedeniyle toplum bağışıklığı zayıflıyor. Aşısız veya eksik aşılı çocuklar salgının ana kaynağı olarak gösteriliyor. Ayrıca göç hareketleri ve uluslararası seyahatler ithal vakaları artırıyor.
GELECEK NESİLLERİN KIZAMIKLA TANIŞMAMASI BİZİM ELİMİZDE
Uzm. Dr. Şengül Can Duman, aşı karşıtlığının yalnızca bireyleri değil tüm toplumu etkilediğini vurguladı. Toplum bağışıklığı için yüzde 95'in üzerinde kapsama gerekiyor; bu eşik altına düşüldüğünde virüs savunmasız gruplara sıçrıyor. Uzmanlar, aşıların güvenli ve etkili olduğunu binlerce çalışma ile kanıtlıyor. İki doz KKK aşısı yüzde 97 koruma sağlıyor. Duman, aşıların insanlık tarihindeki en büyük sağlık başarılarından biri olduğunu belirterek, ebeveynlerin çocuklarının aşı takvimini gözden geçirmesi, sağlık çalışanlarının doğru bilgiyle tereddütleri gidermesi ve toplumun dayanışmayla harekete geçmesi gerektiğini söyledi.
