Türkiye’de kıraç alanların yoğun olduğu İç Anadolu Bölgesi’nde hasat sonrası yapılan anız yakma uygulaması, toprağa ve doğaya büyük zarar veriyor. Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (SBTÜ) Tarım Bilimleri ve Teknoloji Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tolga Karaköy, anız yakmanın hiçbir fayda sağlamadığını, aksine toprağın verimliliğini yok ettiğini belirtti.
Prof. Dr. Karaköy, çiftçilerin maliyetten kaçınmak amacıyla bu yola başvurduğunu ancak bu yöntemin uzun vadede hem toprağa hem de tarımsal üretime büyük zarar verdiğini dile getirdi.
“Anız, toprak üzerinde bir biyokitle oluşturur. Bu biyokütlenin parçalanarak toprağa karıştırılması gerekir. Ancak çiftçilerimizde bu işlemi yapacak tarım ekipmanı çoğu zaman bulunmamakta ya da ek maliyetten kaçınmak adına yakma yoluna gidilmektedir. Bu işlem, toprakta yaşayan mikroorganizmaları yok eder. Organik madde miktarını azaltır ve potasyum, fosfor, çinko gibi temel besin elementlerinin kaybına neden olur.”
Canlılar da Yok Oluyor
Karaköy, sadece toprak değil, doğadaki canlıların da bu uygulamadan ciddi şekilde etkilendiğini belirtti:
“Anızların arasında yaşayan kuşlar, sürüngenler, böcekler gibi birçok faydalı canlıyı da yok etmiş oluyoruz. Bu canlıların doğadaki rolü çok büyük. Ayrıca toprağın su tutma kapasitesi, hava geçirgenliği ve biyolojik yapısı da zarar görüyor.
“Toprak yaşayan bir sistemdir”
Toprağın yalnızca bir üretim alanı değil, yaşayan bir ekosistem olduğuna dikkat çeken Karaköy, nadas uygulamasının da bilinçli şekilde yapılması gerektiğini söyledi. “Toprağın dinlenmeye ihtiyacı vardır ancak bu süreçte yapay müdahalelerle canlılığı yok etmek, üretimi geri dönülmez biçimde zayıflatır,” dedi.
Cezai İşlemler Uygulanıyor
Anız yakmanın sadece tarımsal değil, aynı zamanda hukuki sonuçları da bulunduğunu hatırlatan Karaköy, “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın ilgili mevzuatlarına göre anız yakmak yasaktır. Tespiti halinde çiftçilere cezai yaptırımlar uygulanmaktadır,” diyerek uyarıda bulundu.
“Toprağa saygı, üretime yatırımdır”
Karaköy son olarak, sürdürülebilir tarım için çiftçilerin daha bilinçli hareket etmesi gerektiğini vurguladı. “Verimi artırmak için yapılan anız yangınları, aslında üretimin temeli olan toprağı yok etmektir. Çiftçilerimizin bilinçlenmesi, sadece kendi arazileri için değil, ülkenin tarımsal geleceği için de hayati önemdedir,” ifadelerini kullandı.
