Alanya Üniversitesi, öğrencileri ve akademisyenleri bağımlılık konusunda bilinçlendirmek amacıyla üç gün sürecek "Bağımlılıkla Başa Çıkma" seminerleri düzenledi. Şebnem Köseoğlu Konferans Salonu'nda gerçekleşen etkinlikte, Halk Sağlığı Anabilim Dalı Doktor Öğretim Üyesi Pelin Uymaz, bağımlılığın tanımını, türlerini ve başa çıkma yöntemlerini detaylı bir şekilde anlattı.
ALIŞKANLIK VE BAĞIMLILIK FARKI
Dr. Öğretim Üyesi Pelin Uymaz, seminerde yaptığı konuşmada, alışkanlık, tiryakilik ve bağımlılık kavramlarının sıklıkla karıştırıldığını belirtti. Uymaz, "Alışkanlık, düzenli tekrarlanan bir davranış rutinidir ve bağımlılık değildir. Ancak bağımlılık, kişinin kontrolünü kaybettiği, tüketimi durduramadığı ve yoksunluk belirtileri yaşadığı kronik bir beyin hastalığıdır. Bu nedenle bağımlılık, bireysel bir tıbbi sorun olmanın ötesinde, toplumsal bir halk sağlığı meselesi olarak ele alınmalıdır" dedi. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre tütün ve alkol bağımlılığının her yıl milyonlarca ölüme yol açtığına dikkat çekti.
BAĞIMLILIK DÖNGÜSÜ VE TOPLUMSAL MALİYETİ
Uymaz, beynin bağımlı hale gelme sürecini "Bağımlılık Döngüsü" formülüyle açıklayarak, bu döngünün genellikle masum bir denemeyle başladığını ve zamanla tolerans gelişimi, yoksunluk belirtileri ve yeniden kullanımla devam ettiğini anlattı. Dopamin hormonunun bu süreçteki rolünü vurgulayan Uymaz, doğal yollarla dopamin salınımını sağlayan aktivitelerin (spor, müzik, sosyalleşme gibi) önemine değindi. Seminerde ayrıca, Türkiye'de bağımlılık yaşının 15'e indiği, sigara içme oranının yüzde 30 civarında olduğu ve bağımlılığın yol açtığı hastalıkların yıllık tedavi maliyetinin yaklaşık 5 milyar dolar olduğu gibi çarpıcı istatistikler paylaşıldı. Bağımlılığın bireysel sağlık harcamaları, iş gücü kaybı, aile yapısı üzerindeki olumsuz etkileri ve adalet sistemine getirdiği yük gibi toplumsal ve ekonomik maliyetlerine de dikkat çekildi.
