Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Botanik Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Nur Münevver Pınar, polenlerin yol açtığı alerjik hastalıkların küresel iklim değişikliğiyle birlikte çağımızın önemli sağlık problemlerinden biri haline geldiğini vurguladı.
Türkiye’de polen alerjisinin görülme oranının yaklaşık yüzde 30 olduğunu belirten Pınar, küresel ısınmanın etkisiyle bitkilerin polen yayma dönemlerinin erken başladığını ve polen mevsimlerinin uzadığını ifade etti.
Türkiye florasında 12 binden fazla bitki türü bulunduğunu aktaran Pınar, bu türlerin yaklaşık yüzde 20’sinin alerjik reaksiyonlara sebep olabildiğini söyledi. Gösterişli çiçeklere sahip bitkilerin genellikle alerjik polen üretmediğini belirten Pınar, "Geçen hafta açan sakuralar gibi çiçekler alerjiye yol açmaz. Asıl risk, huş ve meşe gibi rüzgarla yayılan polenler üreten ağaçlardadır. Örneğin bir meşe ağacı atmosfere aynı anda 300 milyar polen saçabilir," dedi.
Pınar, 2021 yılında Ankara Üniversitesi Rektörlüğü ile Meteoroloji Genel Müdürlüğü arasında yapılan protokol çerçevesinde düzenli polen analizlerine başladıklarını ve elde edilen verileri "Ankara Alerjik Polen Bülteni" aracılığıyla duyurduklarını ifade etti.
Hazırlanan bültende ağaç, çalı, yabani ot ve çayır polenlerinin yoğunluğu, üç günlük periyotlarla güncellenerek paylaşılıyor. Pınar, bu çalışmanın temel amacının, alerji ve astım hastalarının tedavilerine destek olmak ve yaşam kalitelerini artırmak olduğunu vurguladı. Ayrıca bitkilerin polen saçtıkları dönemlerin bilinmesinin tedavi sürecinde kritik öneme sahip olduğunu da ekledi. Pınar, "Şu anda atmosferde bir polen kokteyli söz konusu ve bu durum alerjik bireyler için ciddi risk taşıyor. Yağışlarla birlikte polenlerin parçalanarak daha fazla alerjen yaydığı da unutulmamalı," dedi.
Ankara Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Aydan Acar Şahin ise polenleri izlemek için üç farklı hava örnekleyici cihaz kullandıklarını anlattı. "Polen tuzakları" olarak adlandırılan bu cihazların dakikada 10 litre hava çekerek, insan nefes alışverişini taklit ettiğini ve havadaki polenleri özel bantlar üzerine topladığını belirten Şahin, bu sayede hangi polenlerin havada olduğunu tespit ettiklerini söyledi.
Şahin, "Ankara Alerjik Polen Bülteni"nde günlük olarak yayımlanan veriler sayesinde, alerjik bireylerin hava durumu takibi yapar gibi polen durumunu takip edebileceğini, böylece hangi günlerde hangi polenlerin yoğun olduğunu öğrenip açık hava aktivitelerini buna göre planlayabileceklerini ifade etti.
