Kurtuluş Savaşı döneminde Büyük Taarruza hazırlanan 5. Süvari Kolordusu'nun nal ve mıh ihtiyacı Konya'da açılan Memleket Hayvan Hastanesi Nal-Mıh İmalathane ve Mektebinden mezun olan askerler tarafından karşılandı.
Konya'daki mezarlıklarda yapılan araştırma da nalbantlıkla ilişkisi bulunan bir çok kişinin, mezar taşı bulunduğunu ortaya koydu.
KONYA'YA NALBANT MEKTEBİ AÇILDI
Nalbant eksikliği İstiklal Harbi'nde de kendisini gösterdi. Bu ihtiyaca binaen, ilk olarak 1921 yılında Ankara Kumandanlığına bağlı Menzil Müfettişliği emrinde Sabit Memleket Hayvan Hastanesi Nal-Mıh İmalathane ve Mektebi açıldı.
Bu mektepte savaş sonuna kadar cephelerden getirilen erlerle İstanbul'dan gelen talebelere eğitim verildi ve askerî birliklerin nalbant ihtiyacı bu mezunlarla karşılanmaya çalışıldı.
Bir diğer nalbant mektebi ise yine 1921 yılı Haziran ayında Konya'da açıldı ve ilk elli mezununu dört ay sonra, 24 Eylül 1921 tarihinde verdi. Bu mektep özellikle 1922 yılında Konya bölgesinde toplanan ve Büyük Taarruza hazırlanan 5. Süvari Kolordusu'nun nal ve mıh ihtiyacını karşıladı.
ATATÜRK İLK MEZUNLARIN DİPLOMA TÖRENİNE KATILDI
Mustafa Kemal Paşa bu mektebe özel alaka gösterdi ve 3 Nisan 1922 tarihinde bu mektebin ikinci devre mezunu olan elli nalbant ustasının diploma törenine katıldı. Bu ustaların büyük kısmı süvari kolordusunda görevlendirilerek Büyük Taarruz'a hazırlık sürecinde ve taarruz esnasında bizzat görev aldı.
BÜYÜK TAARRUZ SONRASI KAPATILDI
Savaşın kazanılmasının ardından Konya'daki nalbant mektebi kapatıldı ve malzemeleri Ankara'daki nalbant mektebine nakledildi. Cumhuriyet döneminde Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde Nalbant Gedikli Küçük Zabit Kursu açıldı ve 1953 yılına kadar nalbant mezun etti.
1953 yılından 1959'a kadar ise nalbantlık eğitimi, ilkokul ve ortaokul mezunlarının alındığı Hayvan Sağlık ve Nal Teknisyen Astsubay Okulu bünyesinde yürütüldü. 1960 yılından itibaren süvari sınıfının kademeli olarak lağvedilmesi ile bu askerî meslek eğitimi de son buldu.
MEZARLIKLARDA ARAŞTIRMA YAPILDI
Konya'daki nalbantlık ile ilgili araştırma da yapıldı. Çalışmanın materyalini, Konya Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde yer alan mezarlıklardaki (65) mezarların tanımlanması amaçlı proje kapsamında tespit edilen ve Osmanlıca metne sahip mezar taşları (5097) oluşturdu.
Bu mezar taşlarından nalbantlık mesleği ile ilişkili olduğu düşünülenler (33) belirlenerek bu bilgilerin genel olarak tarih ve özelde veteriner hekimliği tarihi alanına kazandırılması amaçlandı.
MEZAR TAŞLARINDA YAZIYOR
Mezar taşlarında “nalbant…” (11), “nalbant… oğlu ….” (10), “nalbant… eşi…” (7) “nalbant… kızı …” (4) ve “nalbant… annesi…” (1) ifadelerinin yer aldığı belirlendi. Bu mezar taşı sahiplerinin h.1250 (m. 1834-1835) ile h.1351 (m.1935-1936) yılları arasında vefat ettikleri belirlendi. Konya’da 1921’de kurulan Nalbantlık Okulu’ndan ilk Türk nalbantların 1922’de mezun edildiği bildirilmektedir. Bilimsel eğitim metoduyla olmasa da, bu dönemden önce Türk nalbantların yetiştiği söylenebilir.
