İstanbul Gelişim Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Bülent Tansel'in yaptığı kapsamlı bir araştırma, dijital çağın gençler üzerindeki görünmeyen psikolojik ve sosyal etkilerini gözler önüne seriyor. Milli Eğitim Bakanlığı iş birliğiyle İstanbul Avcılar'daki devlet liselerinde gerçekleştirilen çalışma, dijitalleşmenin gençlerin kendilik algısı, sosyal karşılaştırma eğilimleri ve kimlik gelişimi üzerindeki derin ve uzun vadeli sonuçlarını mercek altına alıyor.
DİJİTAL KARŞILAŞTIRMA TUZAĞI VE ETKİLERİ
Araştırma, 18 devlet lisesinden rastgele seçilen 1696 öğrenci ile yapılan görüşmeler ve anketler sonucunda elde edilen verilerle şekillendi. Dr. Tansel, sosyal medyanın gençlerin ideal benlikleri ile gerçek benlikleri arasındaki uçurumu derinleştirdiğini vurguluyor. Beğeni ve takipçi sayılarına dayanan bir kimlik inşası, bireylerin benlik bütünlüğünü zayıflatarak kronik bir memnuniyetsizliğe yol açabiliyor. Tansel bu durumu "dijital karşılaştırma tuzağı" olarak adlandırıyor ve bu tuzağın beden algısı bozuklukları, sosyal kaygı, depresif belirtiler ve kimlik karmaşası gibi ciddi sorunlara neden olabileceğini belirtiyor.
AİLELERE VE EĞİTİMCİLERE ÖNEMLİ UYARILAR
Kitabında ailelerin ve eğitimcilerin dijital riskler konusundaki algısının yüzeysel olduğunu belirten Dr. Tansel, asıl tehlikenin zararlı içeriklerden ziyade, görünürde masum olan ancak gençlerin psikolojik ve sosyal yapısını derinden etkileyen dijital etkileşimler olduğunu dile getiriyor. Gençlerin dijital mecralarda sadece içerik tüketmediğini, aynı zamanda kendilerini parçalayarak görünür kılmaya çalıştıklarını ve bu çabanın altında ezilebildiklerini ifade ediyor. Bu durumun zamanla özgüven kaybına, ilişkilerde kırılganlığa ve sağlıklı kimlik gelişiminin engellenmesine yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
SAĞLIKLI DİJİTAL GELECEK İÇİN ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
İstanbul Gelişim Üniversitesi, bu konuda toplumsal bir bilinç oluşturmayı hedefliyor. Dr. Tansel, gençlerin dijital kimliklerini sağlıklı bir şekilde inşa edebilmeleri için ailelere, eğitimcilere ve karar vericilere yönelik bilimsel bir yol haritası sunuyor. Kitapta yer alan çözüm önerileri arasında sosyal medya detoksları, beden algısını güçlendirme çalışmaları ve siber zorbalıkla mücadele teknikleri bulunuyor. Tansel, dijital dünyanın tehlikesinin yavaş ve fark edilmeden geldiğini belirterek, gençlerin bu riskleri doğru anlamaları ve bilinçlenmeleri gerektiğini vurguluyor. Bu adımların atılmasıyla, dijital dünyanın sağlıklı bir şekilde kullanılması ve geleceğin daha bilinçli bireylerinin yetiştirilmesi mümkün.
