Çay ve kahve gibi sıcak içeceklerin çok sıcak tüketilmesinin yemek borusu kanserine neden olabildiği bildirildi. Uzmanlar, sıcak içecekleri çok fazla tüketenlerin ciddi risk altında olduğunu vurguluyor.
Dünyanın en sevilen içecekleri arasında yer alan, Türkiye’de de geleneksel olarak sıkça tercih edilen çay ve kahve, yanlış tüketildiğinde ciddi sağlık sorunlarına davetiye çıkarıyor. Yapılan son bilimsel araştırmalar, 65°C’nin üzerindeki sıcaklıkta tüketilen çay ve kahvenin yemek borusu kanseri riskini önemli ölçüde artırdığını ortaya koydu.
65°C SICAKLIK “MUHTEMELEN KANSER” OLARAK SINIFLANDIRILDI
Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), 2016 yılında 65°C’nin üzerindeki sıcak içecekleri “muhtemelen kanserojen” olarak sınıflandırdı. Bu sınıflandırma, Güney Amerika, Orta Doğu, Asya ve Avrupa’da yapılan geniş çaplı araştırmalarla desteklendi.
İngiltere’de 500 bin kişi üzerinde gerçekleştirilen bir çalışma, günde sekiz fincandan fazla çok sıcak çay veya kahve içenlerin, bu alışkanlığı olmayanlara kıyasla yemek borusu kanseri riskinin altı kat arttığını gösterdi.
Araştırmayı yürüten Cambridge Üniversitesi’nden Dr. Stephen Burgess, “Risk, içeceğin türüyle değil, sıcaklığıyla bağlantılı. Çok sıcak içecekler, yemek borusunda termal hasara yol açarak kanser gelişimini tetikleyebilir” dedi.
İran’ın Tahran Tıp Bilimleri Üniversitesi’nde Dr. Farhad Islami liderliğinde yapılan bir başka çalışma, 2004-2017 yılları arasında 50 binden fazla kişinin çay tüketim alışkanlıklarını inceledi.
Bulgular, günde 700 ml’den fazla ve 60°C’nin üzerinde çay içenlerde yemek borusu kanseri riskinin %90 oranında arttığını ortaya koydu.
Uzmanlar, “İçeceklerinizi içmeden önce birkaç dakika soğumaya bırakmak, bu riski azaltmanın en basit yollarından biri” tavsiyesinde bulundu.
UZMAN ÖNERİLERİ
Uzmanlar, çay ve kahve tüketiminde sıcaklık kadar içme hızı ve yudum büyüklüğünün de önemli olduğunu belirtti.
ABD’de yapılan bir araştırmaya göre, ideal içecek sıcaklığı 57,8°C civarında olmalı. Bu sıcaklık hem lezzeti koruyor hem de yemek borusuna zarar verme riskini azalttı.
Uzmanlar, “Sigara, alkol ve sıcak çay tüketimi birleştiğinde kanser riski beş kat artıyor. Günde 3-4 fincan ılık çay veya kahve tüketimi güvenli bir sınır” dedi.
Uzmanlar, çayın yemeklerden hemen sonra içilmesinin demir emilimini engelleyerek kansızlığa yol açabileceğini de ekledi.
NASIL ÖNLEM ALINMALI?
Uzmanlar, sıcak içeceklerin risklerini azaltmak için pratik öneriler sundu:
Soğumasını bekleyin: Çayı veya kahveyi bardağa koyduktan sonra 3-5 dakika bekletmek, sıcaklığı 10-15°C düşürebilir.
Küçük yudumlar alın: Büyük yudumlar, yemek borusunun iç sıcaklığını artırarak hasarı şiddetlendirebilir.
Soğuk eklemeler yapın: Bir miktar soğuk su veya süt eklemek, içeceğin sıcaklığını hızla düşürebilir.
Kapakları açın: Paket servis içeceklerde kapağı açmak, buharın çıkmasını sağlayarak soğumayı hızlandırır.
KÜLTÜREL ALIŞKANLIKLAR RİSKİ ARTIRIYOR
Uzmanlar, “Erzurum ve Van gibi illerde hastaların büyük çoğunluğu sıcak çay tüketimiyle bağlantılı kanser vakalarıyla geliyor. Çayın 75-80°C’de içilmesi, yemek borusunda ciddi hasara yol açıyor” uyarısında bulundu.
ERKEN TEŞHİS HAYAT KURTARIR
Yemek borusu kanseri, dünya genelinde en sık görülen kanser türleri arasında 6. veya 8. sırada yer aldı. Erken teşhis, tedavide başarıyı artırdı.
Uzmanlar, yutma güçlüğü, göğüste yanma veya ağrı gibi belirtilerin ciddiye alınması gerektiğini vurguladı:
“Bu belirtiler ortaya çıktığında vakit kaybetmeden bir doktora başvurulmalı. Endoskopi ile erken teşhis, hayat kurtarabilir.”
Çay ve kahve keyfi, doğru alışkanlıklarla sürdürüldüğünde sağlığa zarar vermek yerine keyif vermeye devam edebilir.
Uzmanların ortak mesajı net: İçeceklerinizi ılıtın, sağlığınızı riske atmamanız önerildi.
