Toplumda en sık görülen beslenme yetersizliklerinden biri olan demir eksikliği, çoğu zaman sinsi ilerleyerek ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabiliyor. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Mustafa Enes Yılmaz, özellikle erkeklerde ve menopoz sonrası kadınlarda demir eksikliğinin daha derinlemesine incelenmesi gerektiğini vurguluyor.
CİDDİ HASTALIKLARIN İLK İŞARETİ OLABİLİR
Dr. Yılmaz'a göre, açıklanamayan kilo kaybı, dışkıda kan görülmesi, uzun süren karın ağrısı ve gece terlemeleri gibi belirtiler, altta yatan mide ülseri, bağırsak polipleri, çölyak hastalığı, inflamatuvar bağırsak hastalıkları veya hatta mide ve kolon kanseri gibi daha ciddi rahatsızlıkların birer işareti olabilir. Bu nedenle, bu tür belirtiler göz ardı edilmemeli ve mutlaka bir sağlık profesyoneline başvurulmalıdır.
BELİRTİLERİ TANIMAK VE AYIRT ETMEK
Demir eksikliği, sadece halsizlikle sınırlı kalmayıp saç dökülmesi, ciltte solukluk, tırnaklarda değişiklikler, konsantrasyon güçlüğü, baş ağrısı ve uyku hali gibi çeşitli semptomlarla kendini gösterebilir. Kansızlık geliştiğinde ise çarpıntı, nefes darlığı ve baş dönmesi gibi daha belirgin şikayetler ortaya çıkabilir. Dr. Yılmaz, demir eksikliği ile kansızlığın aynı şey olmadığını, her demir eksikliğinin kansızlığa yol açmayacağını ancak uzun sürmesi halinde anemi gelişebileceğini belirtiyor. Kadınlarda adet kanamaları, gebelik ve emzirme dönemleri nedeniyle demir eksikliği daha sık görülse de, erkeklerde saptanan demir eksikliğinin altında yatan farklı bir hastalık olabileceği ihtimali göz ardı edilmemelidir. Ayrıca demirin unutkanlık, dikkat dağınıklığı ve zihinsel performans düşüklüğüne de neden olabileceği unutulmamalıdır.
BESLENME VE YAŞAM ALIŞKANLIKLARININ ÖNEMİ
Demir eksikliğinden korunmada beslenme büyük rol oynar. Kırmızı et, ciğer, tavuk ve balık gibi demir açısından zengin gıdalarla beslenmek önemlidir. Ancak demirin emilimini artırmak için bu besinlerin C vitamini içeren gıdalarla (örneğin limonlu salata) birlikte tüketilmesi tavsiye edilir. Çay ve kahvenin ise yemeklerden hemen sonra tüketilmemesi gerektiği, çünkü demir emilimini azaltabileceği uyarısında bulunuluyor. Yeterli ve dengeli beslenme, gereksiz diyetlerden kaçınma, yoğun kanaması olan kadınların jinekoloğa başvurması ve sürekli halsizlik, saç dökülmesi gibi belirtiler yaşayanların mutlaka doktora danışması, demir eksikliğinin önlenmesi ve yönetilmesinde kritik adımlardır.
