Konya'dan Almanya'ya kaçırılan tarihi sanduka yerine konulmayı bekliyor

ARAŞTIRMA Yayınlanma : 28 Kasım 2025 01:58 Düzenleme : 28 Kasım 2025 02:02
Konya'dan Almanya'ya kaçırılan tarihi sanduka yerine konulmayı bekliyor
Konya'nın Akşehir ilçesi Alanyurt köyünde bulunan Hacı İbrahim Veli Türbesi'nden Almanya'nın Konya Konsolosu Dr. J. H. Loytved tarafından 1905 yılında kaçırılan ceviz ağacının gövdesinden oyma tekniğiyle yapılmış işlemeli sanduka yerine konulmayı bekliyor

ALMANYA'YA KAÇIRILDI

Türkiye genelinde birçok tarihi eser geçmiş tarihlerde yurt dışına kaçırılarak yabancı ülkelerdeki müzelerde sergileniyor. Hükümetimiz yaptığı girişimler sonrası bu esirlerin tekrar ülkemize kazandırılmasını sağlıyor. Yurt dışından getirilmesi beklenen bu eserlerden bir tanesi de Konya'nın Akşehir ilçesine bağlı Alanyurt (Maruf) köyündeki Şeyh Hacı İbrahim Veli’nin türbesinde bulunan ve ceviz ağacının gövdesinden oyma tekniğiyle yapılmış işlemeli sanduka. Almanya'nın Konya Konsolosu Dr. J. H. Loytved tarafından 1905 yılında Almanya’ya götürüldü. Hacı İbrahim Veli’nin Sandukası, Berlin Pergamon (Bergama) Müzesinde sergilenmeye başlandı.

HUKUK SAVAŞI KAZANILDI

Hacı İbrahim Veli’nin torunlarından olan Mülhak Şeyh Hacı İbrahim Veli Vakfı mütevellisi Erkök Avcıoğlu da geçtiğimiz yıllarda Sandukanın gündeme gelmesi için bir panel düzenledi ve 2006 yılında Akşehir Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı tespit davası sonucu Sandukanın Hacı İbrahim Veli Türbesi’ne ait olduğunu tespit ettirdi. Bu mahkeme kararıyla sandukanın iadesi için ilk adımın atıldığını vurgulayan Hacı İbrahim Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Erkök Avcıoğlu, Almanya’da sandukanın bulunduğu Berlin Doğu İslam Sanatları Müzesinin, mahkeme kararına uyup sandukayı iade etmemesi durumunda, Hacı İbrahim Vakfı olarak, iadenin gerçekleşmesi için konuyu uluslararası mahkemelere taşıyacaklarını söyledi. Avcıoğlu, sandukanın Akşehir'e getirilmesi için her türlü hukuki yolu denemeye kararlı olduklarını sözlerine ekledi. Kültür ve Turizm Bakanlığı ise  sandukanın iadesi için girişimlerde bulundu.

BAKANLIK GİRİŞİMLERİ SÜRÜYOR

Ülkemizden kaçırılan tarihi eserlerin iadesi için yürüttükleri yoğun hazırlık çalışmaları ve ısrarlı takip süreci ile başarılı sonuçlar elde eden Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkilileri, aralarında Akşehir’den kaçırılarak yurt dışına çıkarılmış olan iki Sandukanın da bulunduğu birçok değerli eser için çalışmalarını kesintisiz sürdürüyor. Akşehirliler ise kendi değerleri olan tarihi sandukanın iade edilmesini bekliyor.

ŞEYH HACI İBRAHİM VELİ KİMDİR

Şeyh Hacı İbrahim Veli, Şeyh Hasan Paşa’nın oğludur. XIII. Asrın başlarında Orta Asya'dan gelerek Maruf (Alanyurt) köyüne yerleşmişlerdir. Dedeleri, Hace Ahmed Yesevî’nin Anadolu'yu Türk yurdu haline getirmek ve İslâmlaştırmak için görevlendirdiklerindendir. Yaşadığı devir Türkiye Selçukluları’nın çöküş dönemidir. Anadolu'nun belirli merkezlerinde kurulan tekkeler, dağılan toplumu toparlamış, düzene koymuştur. Hacı İbrahim Sultan, XIV. yüzyıl Anadolu'sunda, Hamidoğulları devrinde yaşamış bir Anadolu erenidir. O, tesis etmiş olduğu vakfı ve buna bağlı müesseselerle günümüze kadar varlığını sürdüren bir manzûmenin de ortaya çıkmasına öncülük etmiştir. Vakıf mütevellîliği, halen soyundan gelenler tarafından devam ettirilmektedir.

ŞEYH HACI İBRAHİM VELİ TÜRBESİ

Alanyurt Mahallesi’nde bulunan Hacı İbrahim Veli Sultan Türbesi; moloz taş ile örtülü bir duvarın çevrelediği avlu içindedir. Dış duvarlar düzgün mermer bloklarla kaplıdır. Kare planlı yapının üzerinin üst kesimi, koniyi andıran bir kubbeyle örtülmüş durumdadır. İçerisinde ahşap malzemeyle yapılmış iki adet sanduka yer alır. Giriş kavsarasının üst kısmında yer alan kitabeye göre yapı, 1 Zilhicce 771 M. 26 Haziran 1370 tarihinde tamamlanmıştır.

Yorum Yaz
  • UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik yorumları onaylanmamaktadır.