Yeni yıl yaklaşırken Avrupa genelinde iş göçü yeniden hız kazanıyor. Kıtada yeni bir yaşam kurmayı planlayanların en çok merak ettiği konuların başında ise ülkelere göre ortalama maaşlar geliyor. 51 ülkeyi kapsayan Avrupa’da gelir düzeyleri ciddi farklılıklar gösteriyor.
Euronews’in, Eurostat’ın 2024 verilerinden derlediği bilgilere göre maaşlar yalnızca ülkeye değil; ekonomik yapı, sektör dağılımı, sendikalaşma oranı ve yaşam maliyetine göre değişiklik gösteriyor.
EN YÜKSEK MAAŞ VEREN ÜLKE LÜKSEMBURG
Avrupa Birliği genelinde çalışan başına yıllık ortalama gelir 39 bin 808 euro olarak hesaplandı. Ancak ülkeler arasındaki fark dikkat çekici seviyelere ulaştı.
AB’de en yüksek ortalama maaş 82 bin 969 euro ile Lüksemburg’da kaydedildi. En düşük ortalama gelir ise 15 bin 387 euro ile Bulgaristan’da görüldü. Lüksemburg’u Danimarka, İrlanda, Belçika, Avusturya ve Almanya takip ederken, bu ülkelerde yıllık ortalama maaşlar 50 bin euronun üzerinde seyrediyor.
Listenin alt sıralarında Bulgaristan’ın yanı sıra Yunanistan ve Macaristan da 20 bin euronun altında kalan maaşlarıyla öne çıkıyor. Veriler, Batı ve Kuzey Avrupa’da ücretlerin daha yüksek, Doğu ve Güneydoğu Avrupa’da ise daha düşük olduğunu ortaya koyuyor.
ÜCRET FARKLARI NEDEN BU KADAR BÜYÜK?
Uluslararası Çalışma Örgütü’nde (ILO) görev yapan ekonomist Giulia De Lazzari, maaş seviyelerinin ülkelerin ekonomik yapısıyla doğrudan ilişkili olduğunu belirtti. Yüksek katma değerli sektörlerin ağırlıkta olduğu ülkelerde ücretler artarken, tarım ve temel hizmetlerin öne çıktığı ekonomilerde maaşlar daha düşük kalıyor.
Avrupa Sendikalar Enstitüsü’nden (ETUI) Dr. Agnieszka Piasna ise düşük sendikalaşma oranları ve zayıf toplu pazarlık mekanizmalarının, özellikle Orta ve Doğu Avrupa’da maaşları baskıladığını vurguladı.
SATIN ALMA GÜCÜ HESABI TABLOYU DEĞİŞTİRİYOR
Maaşları yalnızca euro cinsinden değerlendirmek her zaman gerçeği yansıtmıyor. Bu nedenle Satın Alma Gücü Standardı (PPS) öne çıkıyor. PPS, ülkeler arasındaki yaşam maliyeti farklarını dikkate alarak gerçek alım gücünü ölçüyor.
Bu hesaba göre en düşük ortalama maaş Yunanistan’da 21 bin 644 PPS, en yüksek ortalama maaş ise 55 bin 51 PPS ile yine Lüksemburg’da hesaplandı. PPS ölçümünde en yüksek ve en düşük maaş arasındaki fark 2,5 kata kadar düşüyor.
PPS SIRALAMASI ÜLKELERİN YERİNİ DEĞİŞTİRİYOR
Yaşam maliyetleri dikkate alındığında bazı ülkelerin sıralaması değişiyor. Romanya PPS hesabında üst sıralara çıkarken, Estonya geriye düşüyor. Bu durum, yüksek maaşın her zaman yüksek yaşam standardı anlamına gelmediğini gösteriyor.
Mevcut eğilimin sürmesi halinde AB genelinde ortalama maaşın 2025’te 41 bin 600 euroya, 2026’da ise 43 bin 400 euroya ulaşması bekleniyor.
PPS NEDİR?
Satın Alma Gücü Standardı (PPS), ülkeler arasındaki fiyat farklarını dengeleyerek insanların gerçekte ne kadar alım gücüne sahip olduğunu gösterir. Nominal gelirler yanıltıcı olabilir; PPS şu soruya yanıt verir:
“Bu parayla gerçekten ne satın alabiliyorum?”
