Hayvan sağlığı üzerine yapılmış araştırmalar hamilelik ve doğum üzerine yoğunlaşmıştır. Bunun sebebi hem hayvan neslinin sürdürülebilmesi için hayati bir öneme sahip olması hem de çok karmaşık bir mekanizma olmasından ötürü hala bilinmeyen çok fazla şeyin olması.
Tüm araştırmalar ve çabalar hamileliğin sağlıklı bir şekilde sürdürülebilmesi ve nihayetinde sağlıklı bir doğumun gerçekleşmesi için.
Sağlıklı bir doğum demek ne demektir?
Tekrar hamile kalabilmek
İyi bir süt verimi
İyi bir yavru bakımı
İyi bir yavru gelişimi
Sürüde bir damızlık hayvanın daha ölmemesi
Sürümüzün sağlıklı bir şekilde büyümesi demektir.
Peki bu hedefe ulaşmak için hamilelik sürecinde neler yapılmalıdır?
Yavru atıklarının önemli bir bölümü ilk 60 günde olmaktadır. Bu süre içindeki ölümlere embiryonal ölüm denilmektedir. Mümkün olduğunca ilk 60 gün ama en azından ilk 45 gün hamile hayvanlara rektal muayene yapılmamalıdır. Bunun sebebi hayvanın anüsünden herhangi bir şey girdiğinde prostoglandin f2alfa denilen bir hormonun salgılanmasına sebep olması ve bununda henüz rahim duvarına tutunma yeteneği fazla olmayan yavrunun ölümüne sebep olabilmesi. Peki tohumlama sonrası hayvanın hamile kalıp kalmadığını nasıl anlayacağız rektal muayene ettirmeyeceksek? Tohumlama gününü not edip 21. Günde hayvanı takip etmeliyiz kızgınlığa gelip gelmediğini. 21. Gün bizim için önemli.
21. gün hayvanımız kızgınlığa gelmedi ve hayvanımızın hamile olduğunu düşünüyoruz. Artık hem hamile hem de yüksek süt verimli bir hayvanımız var. Yavru büyüdükçe besinsel ihtiyaçlarda artış olacak çünkü aynı zamanda süt verimi var ve süt verimi uzun bir süre daha düşmeyecek. Hamilelik sürecinde veteriner hekiminiz tarafından hayvan besleme konusunda yönlendirilmeniz çok önemli. Hamilelik süresince en az 1 kere benim tavsiyem 2 kere Veteriner hekiminiz aracılığı ile hamle hayvanınızın kan değerlerine baktırıp yorumlatmanız. Tahmini vitamin ve yem katkı maddelerinin kullanımı da hamileliğe zarar verebilir veya güç doğum sebeplerinden biri olabilir.
Hayvan refahının iyi olmaması, hayvanlara yeterli alan ayrılmamış olması, hamile hayvanlar ile hamile olmayanların bir arada bulunması rekabeti arttıracağından hayvanların birbirine zarar verip yavru atmalarına(abortus) sebep olabilir. Yine hayvanların zincire bağlanması ve hareket imkanının verilmemesi ve tüm stres kaynakları hamileliğin düşmanıdır.
Vücutta ateş e sebep olan tüm hastalıklar hamilelik için tehlikedir. Ateşe sebep olan bir apse, akciğer enfeksiyonları, meme enfeksiyonları yavrunun rahimde ölmesine sebep olabilir. Özellikle meme enfeksiyonları çok sık gözden kaçar. Düveler süt vermiyor onlarda meme enfeksiyonu olmaz demeyin birbirini emen hayvanlar çok kolaylıkla meme enfeksiyonlarına sebep olabilir ve bu durum fark edilmeyebilir. Belli aralıklarla kontrol edilmeleri şarttır.
Gelecek hafta yazı dizisinin devamı olarak doğum u konu alıcaz.
Sağlık ve afiyet ile kalın.