Kişisel Verileri Koruma Kurulu (KVKK), çalışanların mesai takibinde kullanılan biyometrik veri uygulamalarına ilişkin önemli bir ilke kararına imza attı.
Resmi Gazete'de yayımlanan karara göre işverenlerin personel giriş çıkışlarını takip etmek amacıyla kullandığı parmak izi, yüz tanıma, retina ve iris taraması gibi biyometrik sistemler hukuka aykırı kabul edildi.
BİYOMETRİK VERİLER "ÖZEL NİTELİKLİ" KABUL EDİLİYOR
Kurul, parmak izi ve yüz haritası gibi bilgilerin sıradan veriler olmadığını, kanun kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" olarak değerlendirildiğini hatırlattı.
Kararda, bu verilerin dijital ortamlarda işlenmesinin ve olası veri ihlallerinde ele geçirilmesinin ciddi riskler doğurabileceği vurgulandı.
KVKK, şifrelerin değiştirilebildiğini ancak bir kişinin parmak izinin veya yüz özelliklerinin değiştirilemeyeceğine dikkat çekerek biyometrik verilerin korunmasının kritik önem taşıdığını belirtti.
"AÇIK RIZA" HER ZAMAN GEÇERLİ SAYILMAYACAK
Kararın en dikkat çeken bölümlerinden biri çalışanlardan alınan açık rıza konusu oldu.
Kurul, işçi ile işveren arasındaki güç dengesizliği nedeniyle çalışanların verdiği rızanın her zaman özgür iradeye dayanmayabileceğini değerlendirdi.
Çalışanın biyometrik veri vermeyi reddetmesi halinde işten çıkarılma, mobbing veya ayrımcılık korkusu yaşayabileceği belirtilirken, bu şartlarda alınan rızanın hukuken tartışmalı hale gelebileceği ifade edildi.
İŞVERENLERE ALTERNATİF YÖNTEMLER GÖSTERİLDİ
KVKK, çalışanların çalışma sürelerinin takip edilmesinin yasal bir yükümlülük olduğunu ancak bunun biyometrik yöntemlerle yapılmasının zorunlu olmadığını vurguladı.
Kurul tarafından önerilen alternatif yöntemler şöyle sıralandı:
Manyetik kart sistemleri
RFID ve akıllı kart uygulamaları
PIN kodu ve şifreli giriş sistemleri
İmza çizelgeleri
Gözetmen aracılığıyla tutulan kayıtlar
İDARİ PARA CEZASI UYGULANABİLİR
Kararda, mevcut biyometrik sistemleri kullanmaya devam eden ve gerekli teknik-idari önlemleri almayan işverenlerin idari yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceği belirtildi.
Uzmanlar, kararın çalışma hayatında önemli değişikliklere yol açacağını ve birçok iş yerinin giriş-çıkış sistemlerini yeniden düzenlemek zorunda kalacağını değerlendiriyor.
