Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 30. Taraflar Konferansı (COP30), Amazonların ev sahipliğinde yarın başlıyor. Ulusal Katkı Beyanları, Paris Anlaşması'nın 10. yılı, Amazonların korunması, yapay zekanın iklim kriziyle mücadeleye etkileri ve fosil yakıt üretimindeki son durum gibi kritik başlıklar zirvenin ana gündemini oluşturacak. Brezilya'nın Belem kentinde, "Amazon COP'u" olarak da bilinen bu önemli zirve, dünyanın en büyük tropikal yağmur ormanlarının korunmasının iklim değişikliği ve biyoçeşitlilik kaybıyla mücadeledeki rolünü vurgulayacak.
PARİS ANLAŞMASI VE ULUSAL KATKI BEYANLARI GÜNDEMDE
21 Kasım'a kadar sürecek zirvenin en önemli maddelerinden biri, ülkelerin iklim hedeflerini içeren Ulusal Katkı Beyanları (NDC) olacak. 2015'teki COP21'de alınan kararlar doğrultusunda Paris Anlaşması'na taraf ülkelerin NDC raporlarını bu yıl sonuna kadar yayınlaması gerekiyor. Ancak mevcut verilere göre, zirve öncesinde yalnızca 74 ülke raporunu BM'ye sunmuş durumda. NDC'ler, küresel iklim krizi karşısındaki durumu gösteren Küresel Durum Değerlendirmesi (GST) için büyük önem taşıyor ve COP30 ile bu süreçlerin hızlanması bekleniyor. Paris Anlaşması'nın 10. yıl dönümünde gerçekleşen zirve öncesinde BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, 1,5 derece hedefinin tutturulması konusunda dünyanın "başarısız" olduğunu belirtmişti.
YAPAY ZEKA, SAĞLIK VE FİNANS İKLİM MÜCADELESİNİ ŞEKİLLENDİRECEK
COP30 kapsamında düzenlenecek tematik programlar, iklim eylemini çeşitli boyutlarda ele alacak. Tarımda yapay zeka kullanımı, daha doğru hava tahminleri ve üretim optimizasyonu gibi konular öne çıkacak. Zirvede ayrıca sağlık, istihdam, eğitim, adalet ve insan hakları gibi iklim krizinin toplumsal boyutları da tartışılacak. Harvard Üniversitesi'nden Dr. Alexander More, zirvenin ana gündeminin finansal sorunlar ve ticaret etrafında şekilleneceğini belirtirken, yapay zekanın maliyeti ve enerji tüketiminin etkilerine dikkat çekti. George Mason Üniversitesi'nden Prof. Dr. Edward Maibach ise iklim krizinin insan sağlığına etkilerinin de ele alınması gerektiğini vurgulayarak, fosil yakıt lobilerinin COP süreçlerindeki aşırı etkisinin iklim ilerlemesini baltaladığını ifade etti.
