Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Cevdet Kaya, böbrek taşlarının yaşam kalitesini düşüren ciddi bir sağlık sorunu olduğunu belirterek, doğru beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleriyle bu riskin büyük ölçüde azaltılabileceğini vurguladı. Taş oluşumunun idrardaki minerallerin kristalleşmesiyle meydana geldiğini açıklayan Prof. Dr. Kaya, özellikle kalsiyum oksalat taşlarının yaygınlığına dikkat çekti.
Böbrek Taşı Oluşumunda Kimler Risk Altında?
Prof. Dr. Cevdet Kaya, böbrek taşı oluşumunda en önemli risk faktörünün yetersiz su tüketimi olduğunu belirtti. Ailede böbrek taşı öyküsü bulunanlar, fazla tuz tüketenler, aşırı hayvansal protein alanlar, obezite ve hareketsiz yaşam tarzına sahip bireylerin de daha yüksek risk taşıdığını ifade etti. Bu grupların özellikle dikkatli olması gerektiğini söyledi.
Taş Oluşumunu Önlemek İçin Öneriler ve Dikkat Edilmesi Gereken Besinler
Böbrek taşından korunmanın yollarını sıralayan Prof. Dr. Kaya, günde ortalama 1,5-2 litre su içilmesini, tuz tüketiminin azaltılmasını önerdi. Limon ve portakal gibi sitrat içeren içeceklerin kristal oluşumunu engelleyebileceğini belirten Kaya, süt ve yoğurt gibi kalsiyum kaynaklarının ise taş riskini azaltarak fayda sağladığını açıkladı. Sebze ve meyve ağırlıklı beslenmenin idrarın asit dengesini düzenlediğini ekledi. Yüksek oksalat içeren ıspanak, pancar, çikolata gibi gıdaların aşırı tüketilmemesi gerektiğini ve gazlı içeceklerin de taş riskini artırabileceğini hatırlattı.
Böbrek Taşının Belirtileri ve Acil Müdahale Gerektiren Durumlar
Böbrek taşlarının bazen belirti vermeden ilerleyebileceğini söyleyen Prof. Dr. Kaya, taş hareket ettiğinde veya idrar yolunu tıkadığında idrarda kan, ateş, bulantı, kusma, titreme, idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma ve genital bölgede ağrı gibi belirtilerin görülebileceğini anlattı. Ağrının kaburga altından başlayıp bel, yan ve kasıklara yayılabilen şiddetli bir karakterde olabileceğini dile getirdi. İdrarda renk değişikliği (pembe, kırmızı, çay rengi), bulantı, kusma ve soğuk terleme gibi sindirim sistemiyle ilgili bulguların da sıkça görüldüğünü belirtti. Taşın idrar akışını engellemesi durumunda gelişen enfeksiyonun ateş, titreme ve bulanık idrar gibi belirtilerle hayati risk taşıyabileceği uyarısında bulundu. Çocuklarda ise huzursuzluk, karın ağrısı ve idrarda kanama gibi belirtilerin görülebileceğini ve bu durumlarda acil uzmana başvurulması gerektiğini vurguladı.
