Madenler, ülkemizin yer altı ve yerüstü zenginliğidir. Yüce yaratanın ülkemize verdiği bir nimettir. Bu nimetten de faydalanmamız isteniyor. Tabii ki faydalanalım. Kaldı ki enerji ve sanayinin temel hammaddelerini sağlayan madencilik kalkınmamız için gereken üretim faaliyetlerinden biridir. Madencilik faaliyetleri yapmayalım demek olmaz. Burada önemli olan sürdürülebilir kalkınma için koruyarak kullanma ilkesine sadık kalınması ve kamu yararına öncelik verilmesidir.
Her tür ekonomik faaliyette olduğu gibi madencilik faaliyetlerinde de amaç, insanın refah ve mutluluğudur. Ancak madencilik faaliyetleri yürütülürken göz ardı edilmemesi gereken en önemli noktalardan birisi de madenin bulunduğu çevreyi tahrip etmemek ve yöre halkının taleplerini karşılayarak kaygılarını giderilmektir. Bunun için de onları dinlemek ve anlamak gerekir.
Genel olarak halkın ve toplumun refahına kamu yararı denir. Aynı zamanda devlet gereksinimlerine cevap veren ve halkın ihtiyaçlarına en iyi şekilde karşılayan bir yapı olarak da ifade edilebilir. Özel ceza hukuku üzerinden bakıldığı vakit: 'Halkın yönetimi, kamu yararına göredir”. 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na göre, kamulaştırma yetkisi olan bir kamu kurumu (idare), belirli bir taşınmaz malı kamulaştırmaya girişmeden önce, o taşınmaz malın kamulaştırılmasının kamunun yararına bir işlem olduğunu gösteren bir karar alır. Bu kararı ya ilgili birim amiri ya da bir kurul alır. Buna da "kamu yararı kararı" deniyor.
Peki, biz ne yapıyoruz. Toprağını, ağacını yerini yurdunu korumaya kalkışan insanları dinlemeyi bırakıp, sesini çıkaranı üzmeye devam ediyoruz. Bir taraftan yeraltındaki madenlerini çıkaracağız derken, yerüstündeki yeşil dokuya ve doğaya zarar veriyoruz. Telafisi mümkün olmayan bu tür faaliyetlerde kamu yararı nerededir?
Madencilik faaliyetlerine zeytinliklerinde eklenmesiyle maalesef madencilerle-daha doğrusu yasa koyucularla-çevreciler her defasında daha karşı karşıya geliyorlar. Kamu yararı yatırımlarına bu kez zeytinlikler malzeme ediliyor. Yazık çok yazık. Yetişmesi yıllar alan güzelim zeytin ağaçları kesiliyor. Köylüler mağdur ediliyor. Kömür çıkarma uğruna buna değer mi?
Çevre, hepimizin ortak geleceği, havasıyla suyuyla, toprağıyla, dağıyla, taşıyla, ağacıyla ormanıyla, sulak alanları, yaban hayatı, kuşları, böcekleri, çiçekleriyle yüce yaratanın biz insanoğluna verdiği büyük bir nimet. Bu nimetler arasında yer alan “Zeytin” de bu toprakların en değerli ürünlerinden biri ve aynı zamanda da bir korunması gereken bir emanettir. Ekonomik getirilerinin yanı sıra ülke topraklarının tarihi eskilere dayanan kadim bir ürünüdür.
Öte yandan, yürürlükteki 3213 sayılı Maden Kanunu ve bu kanuna istinaden çıkarılan uygulama yönetmelikleri çok etkilidir. Şu kadar diyeyim biraz abartılı olacak ama şu anda biri gelse dese ki sizin evin altında maden var ve ben bunu aramak ve işletmek için ruhsat aldım. Evinizi en kısa sürede tahliye etmek zorundasınız. Anlayın artık kanunun ve madencilerin gücünü. Ayrıca sektörün Dünya’da ne kadar etkili olduğunu bilmeyen yoktur. Ülkemizde de aynı sektör gücünü her zaman göstermiştir.
Maalesef, "madencilik" ve "çevreye duyarlılık" bugüne kadar birbirine zıt iki kavram gibi algılanmaktadır. Günümüzde çevre faktörü göz ardı edilerek madencilik faaliyetlerinin yürütülmesi mümkün değildir. Bunun için yasalar kapsamında çevreyle barışık bilimsel teknoloji ve yöntemlerin kullanılması, madencilik süreçleri ile sonrasında çevrenin korunmasına yönelik önlemlerin alınması, sektörün gelişimini engellemeyecek aksine sektörün gelişimine katkı sağlayacaktır. Sürdürülebilir kalkınmanın olmazsa olmazı sürdürülebilir çevredir.
O nedenle, çevreyi ilgilendiren, zeytinlikler gibi doğal kaynaklara müdahale anlamına gelen konularda o yörede yaşayan halkın görüşleri dinlenmeli, kamu yararı dikkate alınmalı, kalkınma uğruna bir tarafı yaparken diğer tarafı yıkmamaya özen gösterilmelidir. Kalın sağlıcakla.