Sunumuna ülkesinin genel tanıtımıyla başlayan İzzet Berkhmamatov, Kırgızistan’ın Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT), Şangay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) ve Türk Devletleri Teşkilatı üyesi olduğunu belirtti.
“Gökyüzü Dağlarının Ülkesi olarak anılan Kırgızistan, denize kıyısı olmayan, topraklarının yüzde 90’ı dağlarla kaplı bir ülkedir.” diyen Berkhmamatov, ülkesinin doğal güzellikleriyle Orta Asya’nın en dikkat çekici coğrafyalarından biri olduğunu ifade etti.
BAĞIMSIZLIK SONRASI DÖNEM VE SİYASİ YAPI
Kırgızistan’ın 31 Ağustos 1991 tarihinde bağımsızlığını ilan ettiğini hatırlatan Berkhmamatov, ülkenin parlamenter sisteme geçiş sürecini ve yaşanan halk hareketlerini anlattı:
“2005’teki Lale Devrimi ile ilk Cumhurbaşkanı Askar Akayev görevden uzaklaştırıldı. 2010’daki ikinci devrimle Kırgızistan parlamenter sisteme geçti. Bugün ülke, özgürlükler bakımından önde olsa da siyasi istikrar konusunda zorluklar yaşamaktadır.”
KIRGIZİSTAN’IN TARİHİ VE ÜRKÜN İSYANI
Kırgızistan’ın kadim geçmişine değinen konuşmacı, ülkenin tarihini Sakalar, Göktürkler ve Kırgız Kağanlığı dönemlerinden itibaren ele aldı.
1916’daki Ürkün İsyanını “Ulusal Kurtuluş Mücadelesi” olarak nitelendiren Berkhmamatov, “Rusların Müslüman halkları zorla askere alma girişimi, büyük bir ayaklanmaya yol açtı ve binlerce Kırgız Tanrı Dağları’na göç etmek zorunda kaldı.” dedi.
EKONOMİ VE DOĞAL KAYNAKLAR
Kırgız ekonomisinin büyük ölçüde tarıma ve madenciliğe dayandığını belirten Berkhmamatov, ülkenin en önemli kaynaklarından birinin altın olduğunu vurguladı:
“Kumtor altın madeni ülke ekonomisinin lokomotifidir. Ayrıca hidroelektrik potansiyeli yüksek olan Kırgızistan, elektrik ihracatı da yapmaktadır. Türkiye ile ticaret hacmimiz 2024’te %5 artarak 1,5 milyar dolara ulaşmıştır.”
DOĞAL GÜZELLİKLER VE KÜLTÜREL MİRAS
Sunumda Kırgızistan’ın eşsiz doğal alanları ve tarihi eserleri de yer aldı.
Tanrı Dağları, Issık Göl, Son Kul Gölü, Ala-Arça Milli Parkı ülkenin doğal güzelliklerinden bazıları.
Tarihi eserler arasında ise Burana Kulesi, Taş Rabat Kervansarayı ve Özgen Mimari Kompleksi öne çıkıyor.
Ayrıca “Kımız Festivali” ve “Göçebe Oyunları” gibi etkinliklerin Kırgız kültürünü yaşattığını belirtti.
TOPLANTININ SONUNDA PLAKET TAKDİMİ YAPILDI
Programın sonunda HİSDER Başkanı Dr. Önder Kutlu ve Abdullah Selçuk, sunumundan dolayı İzzet Berkhmamatov’a teşekkür ederek kendisine derneğin plaketini takdim etti.
Toplantı, toplu fotoğraf çekimi ile sona erdi.
